Modern çalışma hayatı, uzun saatler boyunca bilgisayar ekranları, tabletler ve telefonlar gibi dijital cihazlara maruz kalmayı gerektirmektedir. Bu durum, göz sağlığını olumsuz etkileyebilir. Özellikle ofis çalışanları, göz yorgunluğu, kuruluk, bulanık görme ve baş ağrıları gibi sorunlarla sıkça karşılaşmaktadır. Göz sağlığını korumak için gözlük ve kontakt lens kullanımı önemlidir. Bu yazıda, gözlük ve lens kullanımının çalışma hayatındaki rolü ve dikkat edilmesi gereken hususlar ele alınacaktır.
Göz Sağlığı ve Dijital Göz Yorgunluğu
Dijital Göz Yorgunluğu (Dijital Göz Rahatsızlığı): Uzun süre ekran karşısında kalmak, gözlerde yorgunluk, kuruluk, yanma hissi, bulanık görme ve baş ağrısına yol açabilir. Bu durum, özellikle bilgisayar başında çalışan kişilerde yaygındır.
Gözlük Kullanımı
1. Bilgisayar Gözlükleri:
Özellikler: Bilgisayar gözlükleri, mavi ışık filtresi ve anti-refle kaplama gibi özelliklere sahiptir. Mavi ışık filtresi, dijital ekranlardan yayılan zararlı mavi ışığı azaltır.
Faydalar: Göz yorgunluğunu ve dijital göz rahatsızlığını azaltır, uyku düzenini iyileştirir.
2. Reçeteli Gözlükler:
Özellikler: Kişinin görme bozukluğuna göre özel olarak hazırlanmış gözlüklerdir. Miyop, hipermetrop, astigmat gibi görme sorunlarını düzeltir.
Faydalar: Net ve doğru bir görüş sağlar, göz yorgunluğunu azaltır, baş ağrılarını önler.
3. Çok Odaklı (Progressif) Gözlükler:
Özellikler: Yakın, orta ve uzak mesafe için farklı odak noktalarına sahip gözlüklerdir.
Faydalar: Özellikle 40 yaş ve üzeri çalışanlarda, hem yakın hem de uzak mesafeyi net görmeyi sağlar, gözlük değiştirme ihtiyacını azaltır.
Gözlük Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Doğru Gözlük Seçimi:
Gözlüklerinizi bir göz doktorunun reçetesine göre alın. Yanlış numaralı gözlükler göz sağlığınızı olumsuz etkileyebilir.
Gözlük Temizliği:
Gözlük camlarını temiz ve net tutmak için mikrofiber bez ve özel gözlük temizleme solüsyonları kullanın. Kağıt havlu veya giysi gibi yüzeylerle temizlemeyin.
Gözlüklerin Doğru Saklanması:
Gözlüklerinizi kullanmadığınız zamanlarda koruyucu bir kılıfta saklayın. Bu, çizilmeleri ve zarar görmelerini önler.
Gözlüklerin Düzenli Kontrolü:
Gözlüklerinizi düzenli olarak gözlükçüye götürerek vida, çerçeve ve burun pedlerinin kontrol edilmesini sağlayın. Gevşek vidalar veya eğrilmiş çerçeveler gözlüğün düzgün oturmasını engelleyebilir.
Gözlüklerin Temizlenmesi:
Camları her gün temizleyin. Gözlükleri ılık suyla durulayıp, az miktarda sıvı sabun kullanarak temizleyin ve ardından mikrofiber bezle kurulayın.
Gözlük Kullanım Alışkanlıkları:
Gözlüklerinizi başınıza veya boynunuza takmayın. Bu, gözlük çerçevesinin esnemesine ve düzgün oturmamasına neden olabilir.
Gözlüklerin Doğru Ayarlanması:
Gözlüklerinizi yüzünüze tam olarak oturacak şekilde ayarlatın. Burun pedleri ve sapları, rahat ve sabit duracak şekilde ayarlanmalıdır.
UV Koruması:
Güneş gözlüklerinizin UV korumasına sahip olduğundan emin olun. UV ışınları, göz sağlığınıza zarar verebilir.
Düzenli Göz Kontrolleri:
Görme durumunuzu ve gözlük numaralarınızı düzenli olarak kontrol ettirin. Görme değişiklikleri fark ederseniz, hemen göz doktorunuza başvurun.
Gözlüklerin Kullanım Süresi:
Gözlüklerinizi doktorunuzun önerdiği süre boyunca kullanın. Özellikle çocuklarda, düzenli kontrollerle gözlük kullanım süresi ve numarası gözden geçirilmelidir.
Spor ve Fiziksel Aktivitelerde Dikkat:
Spor yaparken veya fiziksel aktivitelerde bulunurken, kırılmaya dayanıklı spor gözlükleri kullanın. Bu, hem gözlerinizi korur hem de gözlüklerinizin zarar görmesini önler.
Bilgisayar Gözlükleri:
Bilgisayar başında uzun süre zaman geçiriyorsanız, mavi ışık filtreli özel bilgisayar gözlükleri kullanmayı düşünebilirsiniz. Bu gözlükler, dijital göz yorgunluğunu azaltmaya yardımcı olur.
Yedek Gözlük:
Özellikle görme bozukluğu ciddi olan kişiler, beklenmedik durumlar için yanlarında yedek bir gözlük bulundurmalıdır.
Kontakt Lens Kullanımı
1. Günlük Kullanım Lensleri:
Özellikler: Tek kullanımlık lenslerdir, her gün yeni bir çift kullanılır.
Faydalar: Hijyen açısından avantajlıdır, lens temizliği gerektirmez, göz enfeksiyonu riskini azaltır.
2. Aylık / Uzun Süreli Kullanım Lensleri:
Özellikler: Bir ay boyunca kullanılabilen lenslerdir, her gece çıkarılıp temizlenmelidir.
Faydalar: Daha ekonomik olabilir, düzenli bakım ve temizlik gerektirir.
Koptakt Lens Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Ellerinizi Temizleyin:
Lensleri takmadan veya çıkarmadan önce ellerinizi sabun ve su ile iyice yıkayın. Ellerinizin tamamen kuru olduğundan emin olun.
Lenslerin Temizliği ve Bakımı:
Lensleri sadece önerilen lens solüsyonları ile temizleyin. Musluk suyu kullanmayın.
Her kullanımdan sonra lenslerinizi temizleyin ve dezenfekte edin.
Lens kabını düzenli olarak temizleyin ve her 3 ayda bir değiştirin.
Lens Kullanım Süresi:
Lenslerinizi doktorunuzun önerdiği süre boyunca kullanın. Gecelik kullanım için onaylanmamış lenslerle uyumayın.
Günlük lensleri her gün, aylık lensleri ise belirtilen süre sonunda değiştirin.
Göz Damlası Kullanımı:
Kontakt lenslerle uyumlu göz damlaları kullanın. Göz damlası kullanmadan önce doktorunuza danışın.
Makyaj ve Lens Kullanımı:
Lenslerinizi makyaj yapmadan önce takın ve makyajınızı çıkarmadan önce lenslerinizi çıkarın.
Suya dayanıklı olmayan makyaj ürünlerinden kaçının.
Havuz ve Deniz Kullanımı:
Lenslerle yüzmekten kaçının. Yüzmek zorunda kalırsanız, koruyucu yüzme gözlükleri kullanın.
Lens Solüsyonunun Değişimi:
Her seferinde lens kabındaki eski solüsyonu dökün ve taze solüsyon ekleyin. Eski solüsyonu yeniden kullanmayın.
Gözlerde Rahatsızlık:
Gözlerinizde kızarıklık, tahriş, ağrı veya bulanık görme gibi sorunlar fark ederseniz, lenslerinizi hemen çıkarın ve bir göz doktoruna başvurun.
Düzenli Göz Kontrolleri:
Göz sağlığınızı ve lens kullanımını düzenli olarak göz doktorunuzla kontrol ettirin.
Yedek Lens Taşıma:
Yanınızda her zaman yedek lens ve lens solüsyonu taşıyın. Beklenmedik durumlar için hazırlıklı olun.
Gözlerinizi Dinlendirin:
Uzun süre lens kullanıyorsanız, ara sıra gözlük kullanarak gözlerinizi dinlendirin.
Lens Tipine Uygun Kullanım:
Lenslerinizi doktorunuzun önerdiği şekilde ve sürede kullanın. Uzun süreli veya günlük lens kullanım talimatlarına uyun.
Lens kullanımında bu kurallara dikkat ederek göz sağlığınızı koruyabilir ve lenslerinizi güvenli bir şekilde kullanabilirsiniz.
3. Mavi Işık Filtreli Lensler:
Özellikler: Bilgisayar gözlüklerinde olduğu gibi, mavi ışığı filtreleyen özel lenslerdir.
Faydalar: Dijital göz yorgunluğunu azaltır, daha rahat bir çalışma deneyimi sunar.
Göz Sağılığında Dikkat Edilmesi Gerekenler
1. Düzenli Göz Muayenesi:
Gözlük veya lens kullanan bireylerin, düzenli olarak göz muayenesine gitmeleri önemlidir. Bu, görme sağlığının korunması ve gerekli değişikliklerin zamanında yapılması için gereklidir.
2. Ekran Kullanımına Dikkat:
20-20-20 Kuralı: Her 20 dakikada bir, 20 saniye boyunca 20 feet (yaklaşık 6 metre) uzakta bir yere bakmak, göz yorgunluğunu azaltabilir.
Ekran Mesafesi ve Yüksekliği: Ekranın göz hizasında ve yaklaşık 50-70 cm uzaklıkta olması, doğru duruş ve göz sağlığı için önemlidir.
3. Göz Nemlendiricileri:
Uzun süreli lens kullanımında veya ekran karşısında geçen sürelerde, göz kuruluğunu önlemek için göz nemlendirici damlalar kullanılabilir.
Çalışma hayatında göz sağlığını korumak, verimlilik ve genel yaşam kalitesi açısından büyük önem taşır. Gözlük ve kontakt lens kullanımı, doğru şekilde yapıldığında, dijital göz yorgunluğunu azaltarak daha rahat ve sağlıklı bir çalışma ortamı sağlar. Düzenli göz muayeneleri ve uygun gözlük/lens kullanımı ile göz sağlığını korumak mümkündür.
